داخلی
چهارشنبه ۲۲ دی ۱۳۸۹ ساعت ۱۱:۴۲
سهم امام کاظم(ع) در سیاسی‌کردن مذهب شیعه ممتاز بود
گفتگو با استاد محمد‌حسین رجبی‌دوانی
Share/Save/Bookmark
معاون پژوهشی دانشگاه امام حسین(ع) گفت: امام موسی‌کاظم(ع) از نظر ترویج شیعه سهم ممتازی در سیاسی کردن و به عرصه آوردن شیعیان به منظور به دست گرفتن اوضاع و احوال عالم انسانی داشت.

محمد‌حسین رجبی‌دوانی، معاون پژوهشی دانشكده علوم اجتماعی و فرهنگی دانشگاه امام حسین(ع) به مناسبت تولد امام‌موسی‌کاظم(ع) درباره نقش این امام بزرگوار در تثبیت و ترویج مکتب شیعه به خبرنگار اندیشه برنا، گفت: امام کاظم(ع) از نظر مکتب وارث زحمات فراوان و بسیار پدر بزرگوارشان امام جعفرصادق(ع) و جدعظیم الشان خود حضرت محمد باقر(ع) بودند، چرا که زحمات این دو امام بزرگوار در تدوین و عرضه تشیع در قالب مکتب شیعه به ثمر رسیده بود و امام موسی کاظم(ع)در حقیقت این مکتب تدوین شده را به ارث برده بود.

این استاد دانشگاه با اشاره به اینکه امام موسی بیشتر در نشر مکتب شیعه کوشیدند تا تدوین آن ادامه داد: ایشان در نشر تشیع که جنبه سیاسی پیدا می‌کرد موفق شدند نمایندگانی را به اقصی نقاط عالم اسلام ارسال کنند و شیعه را در نقاط مختلف از جمله خراسان، ری، قم، یمن و مناطق دیگر تبلیغ کنند.

رجبی دوانی با اشاره به اینکه نمایندگان امام موسی در مناطق مختلف به تبلیغ شیعه می‌پرداختند و امام از طریق این نمایندگان دستوارت اسلام را به مردم مناطق دیگر می‌رساند، افزود: کثرت این پایگاه‌ها و ارتباطات امام با شیعیان که نشان دهنده گسترش مکتب شیعه بود باعث شد دستگاه خلافت هارونی به امام کاظم(ع) مظنون شود و بعد از مدتی با خباثت برخی که می‌گفتند دو خلیفه هم اکنون در عالم اسلام است، یکی هارون و دیگری موسی بن جعفر، بنابراین حساسیت خلیفه هارون را بر انگیخت و منجر به برخورد سخت و تند او با امام (ع) شد.

وی با بیان اینکه از زمان امام کاظم(ع) به بعد است که می‌بینیم ائمه ما بر خلاف ائمه دوران قبل وارد عرصه سیاست می‌شوند و مردم را فساد و تباهی دستگاه خلافت هشدار می‌دهند، گفت: بنابراین بعد از امام موسی کاظم است که ائمه ما تلاش می کنند با نفوذ دادن برخی از افراد برجسته در دستگاه خلافت بتواند جلوی برخی از اشکالات و ضربات به اسلام را بگیرد همچنین زمینه‌ای برای نشر فرهنگ اصیل اسلام که همان مکتب شیعه است را فراهم کند.

این مدرس تاریخ اسلام با اشاره به اینکه امام کاظم(ع) یکی از اصحاب خود به نام علی بن یقتین را به گونه‌ای در دستگاه هارون نفوذ داده بود که بسیار مورد تایید هارون بود و به مقام وزارت هم رسیده بود، اظهار کرد: بنابراین از زمان امام کاظم (ع) به بعد می‌بینیم دستگاه خلافت شدیداً روی ائمه ما توجه ویژه‌ای مبذول می‌کنند و این بزرگواران کاملاً تحت کنترل خود قرار می‌دهند.

رجبی دوانی ادامه داد: بعد از تلاش‌های گسترده امام موسی(ع) در ترویج و گسترش مذهب شیعه دستگاه خلافت هارون ایشان را به زندان انداخت تا ارتباطات ایشان با پایگاه ها و نمایندگانشان قطع شود و نهایتاً مظلومانه ایشان را به شهادت رساندند.

وی با اشاره به اینکه بعد از امام موسی کاظم (ع) موج شدید محافظت از امامان در میان خلیفه‌های عباسی شکل می‌گیرد، تصریح کرد: بعد از امام کاظم(ع) می‌بینیم امام هشتم(ع) را نیز به بهانه دادن خلافت و ولیعهدی به ایران می‌آورد و آن حضرت را به گونه‌ای با محذورات مواجه می‌کند تا حضرت نتواند ارتباطات رایج را به پیروان خود ادامه دهد و همین طور امام جواد(ع) را در کاخی به نوعی محصور می کند تا مردم در حالیکه به امامت و حقانیت شیعه پی‌برده‌اند ارتباطی با این بزرگوران نداشته باشند.

معاون پژوهشی دانشكده علوم اجتماعی و فرهنگی دانشگاه امام حسین(ع) اظهار کرد: بنابراین امام جواد(ع) را در سن 25 سالگی به شهادت می‌رسانند همچنین امام هادی(ع) و امام حسن‌عسگری(ع) را در یک منطقه نظامی کاملاً تحت کنترل قرار می‌دهند تا با پیروانشان ارتباطی پیدا نکنند که اینها نشان می‌دهد زحمات امامان پیشین به ویژه امام صادق(ع) کاملاً به بار نشسته و زمان امام موسی کاظم (ع) فرصت برای نشر تشیع و بیدار کردن مردم فراهم شده است.

وی ادامه داد: بنابراین در این زمان نه تنها شیعه از نظر سیاسی با دستگاه حاکم اختلاف دارد بلکه از نظر فکری و فقهی هم آنها را بر نمی تابد و روش حاکمان را نمی پذیرند چرا که آنها خارج از اسلام ناب حرکت کردند.

این پژوهشگر تاریخ با بیان اینکه در زمان امام موسی کاظم(ع) شیعه هم به لحاظ سیاسی و هم به لحاظ فقهی و فکری به حیات خود ادامه داد، تصریح کرد: در زمینه فکری و بحث‌های اعتقادی همچنین کلامی هم با زحمات امام صادق(ع) شیعه در برابر معتضله و اشاعره اهل تسنن مکتب بالای خودش را به رخ آنها می‌کشد.

رجبی دوانی در پایان با اشاره به اینکه امام کاظم(ع) میراث شیعه جعفری را از پدر خود به دست گرفته و با توان بالای در نشر آنها کوشید، خاطرنشان کرد: بنابراین از منظر ترویج شیعه سهم ایشان در سیاسی کردن و به عرصه آوردن شیعیان به منظور به دست گرفتن اوضاع و احوال عالم انسان و مقابله با دستگاه جبار خلافت عباسی نقش ممتازی ایفا کرده است.
سهم امام کاظم(ع) در سیاسی‌کردن مذهب شیعه ممتاز بود